DKM Tirpitz
l
  Rozpoczęcie budowy 20.10.1936
Wodowanie 01.04.1939
W służbie od 25.02.1941
Modernizacje -
Zatopiony 12.11.1944
Jednostki siostrzane Bismarck
Wyporność pełna 52600 t
Wymiary d-248, s-360, z-10.6
Uzbrojenie 8x380, 12x150, 16x105
Pancerz pb320-267, pp50+120-83
Prędkość maks. 29w
Załoga 2608
l
 
Indeks

Aktualnosci

Capital Ships
Utracone OL
Utracone L

Arizona
Audacious
Graf Zeppelin
Hood
Kirishima
Oriskany
Royal Oak
Tirpitz
Utah
Yamashiro
Yamato
Yorktown
 
Tirpitz pozostawał jakby w cieniu wiele słynniejszego bliźniaka, Bismarcka. W swojej karierze odgrywał głównie rolę elementu "Fleet in being" - okrętu, który samą obecnością na europejskim teatrze działań wojennych zmuszał Aliantów do trzymania w odwodzie sił morskich, mogących mu się przeciwstawić. Zagrożenie, które stanowił dla północnego szlaku konwojów, sprawiło że w jego zlikwidowanie włożono nawet więcej sił, niż w przypadku złożonej operacji przeciwko Bismarckowi.
Po wejściu do służby pod koniec lutego 1941 roku przeszedł szereg prób morskich i cyklów szkolenia, aż uznany w styczniu 1942 roku za należycie przygotowanego do walki, został skierowany na wody norweskie, gdzie pozostał już do końca swojego morskiego żywota. Pierwszym jego kotwicowiskiem był Fattenfjord pod Throndheim. Wychodził stamtąd kilka razy na akcje, w których jednak w żaden szczególny sposób się nie odznaczył.
Brytyjczycy podejmowali próby jego zniszczenia już od końca stycznia 1942 roku, jednak ataki lotnicze nie przyniosły pożądanych skutków, podobnie jak pierwsza próba wysłania przeciwko niemu specjalnych pojazdów podwodnych w październiku 1942. Zadanie to wykonały dopiero miniaturowe okręty podwodne, które 22.09.1943 zdołały umieścić pod kadłubem dwa ładunki.
Pierwszy eksplodował na wysokości środkowej maszynowni, drugi przy ledwej burcie w odległości 61 metrów od dziobu. Zniszczenia były poważne - poza uszkodzeniem kadłuba, z użycia wyłączone zostały turbiny, śruby oraz ster okrętu, wybita z posad wieża Dora (ostatnia rufowa wieża artylerii głównej). Tirpitz musiał zostać poddany remontowi, który trwał do marca 1944, jednak nie zdołał przywrócić mu pełnej wartości bojowej - uszkodzenie wieży można by usunąć tylko w stoczni.
l
Wznowione już w kwietniu 44 bombardowania przyniosły dalsze uszkodzenia, aż 15 września, podczas nalotu brytyjskich bombowców Avro Lancaster przenoszących prawie sześciotonowe bomby, uzyskano dwa bezpośrednie trafienia w przedni pokład. Ładunki wybuchły dopiero pod stępką, wypaczając pokłady, uszkadzając ponownie siłownię i systemy uzbrojenia. Tirpitz mógł służyć już tylko jako nieruchoma bateria artyleryjska.

W tym też charakterze został przeholowany bliżej otwartego morza, do Lyngenfjordu. Tam stał się obiektem dwóch kolejnych ataków Lancasterów. Pierwszy, 29 października, nie przyniósł istotnych efektów, podczas drugiego, 12 listopada, okręt otrzymał dwa trafienia - w okolicę katapulty na śródokręciu (co praktycznie pozbawiło Tirpitza burty w tym miejscu) oraz w pokład pomiędzy wieżami Anton i Bruno. Kilka dalszych upadło w pobliżu, powodując liczne przecieki i pomniejsze uszkodzenia.
Pierwszym skutkiem ataku był wybuch składu artylerii średniego kalibru na śródokręciu. Równocześnie okręt zaczął kłaść się na lewą burtę, aż przy przechyle 60 stopni doszło do eksplozji wieży Cesar, po czym pancernik przewrócił się do góry stępką, uderzając nadbudówkami w dno. Zginęło 971 osób, część uratowano dopiero wycinając otwory w dnie. Lotnictwo brytyjskie nie poniosło żadnych strat.
l
l
Po wojnie złomowaniem Tirpitza zajęła się firma Einar Hovding Skippsuphugging, która wykupiła go od norweskiego rządu za względnie skromną sumę 120 tysięcy norweskich koron. Prace trwały od 1948 do 57 roku (ich postęp ilustrują powyższe fotografie). Po zakończeniu żmudnej rozbiórki nie było już widać ponad wodą ani śladu kadłuba. Jednak z tego, co wiadomo, sporo stalowych elementów nadal leży na dnie - i to na tyle dużo, że w pogodne dni wyraźnie można dojrzeć z powietrza ciemniejący pod powierzchnią wrzecionowaty zarys pozostałości pancernika.
W 2010 roku przebywałem w Tromso, w pobliżu którego Tirpitz został zatopiony. Niestety, już poza sezonem i tamtejsze muzeum poświęcone pancernikowi było akurat nieczynne w dni powszednie, nie odbywały się również rejsy wycieczkowe do miejsca jego spoczynku. Mogłem niemniej spojrzeć z daleka na wysepkę, przy której brzegu wszystko to się zdarzyło...
l
Źródła:
Kompendium wiedzy na temat pancerników klasy "Bismarck" jest strona Johna Asmussena Bismarck & Tirpitz
Informacje na temat wraku Tirpitza można znaleźć również na stronie Capital Ships Dive Sites
l
Copyright © 2007, 2010 by Estraven